Beroepen in wetenschap en onderzoek
205 beroepen · typisch salaris €4.000 bruto per maand
In de wereld van wetenschap en onderzoek draait het om het ontdekken van nieuwe kennis en het begrijpen van complexe vraagstukken. Je werkt vaak met data, experimenten en analyses om antwoorden te vinden die de maatschappij verder helpen.
Er zijn veel verschillende beroepen binnen deze sector, met ruim 200 opties. De meeste functies vragen om een hbo- of wo-opleiding, maar er zijn ook mogelijkheden op mbo-niveau. Je kunt bijvoorbeeld werken als biomedicus, geoloog of analytisch chemisch laborant.
Deze beroepen vragen vooral om een onderzoekende instelling. Je bent nieuwsgierig, nauwkeurig en houdt ervan om problemen op te lossen. Het werk is vaak afwisselend en vraagt om doorzettingsvermogen.
Weet je nog niet welk beroep bij je past? Doe de gratis beroepskeuzetest
Alle 205 beroepen
- Aardewetenschapper (HBO/WO)
- Aardkundige (HBO/WO)
- Aardwetenschapper (HBO/WO)
- Adviseur bodemonderzoek en -saneringen (HBO/WO)
- Agronoom (HBO/WO)
- Analytisch chemisch laborant (MBO)
- Anatomisch Patholoog (HBO/WO)
- Antropoloog (HBO/WO)
- Antroproloog (MBO)
- Aquatisch ecoloog (HBO/WO)
- Arbeidsanalist (HBO/WO)
- Arbeidsfysioloog (HBO/WO)
- Arbeidssocioloog (HBO/WO)
- Archeoloog (HBO/WO)
- Astronoom (HBO/WO)
- Bacterioloog (HBO/WO)
- Betontechnoloog (HBO/WO)
- Bewegingswetenschapper (HBO/WO)
- Bio-informaticus (HBO/WO)
- Biochemicus (HBO/WO)
- Biochemisch laboratorium medewerker (MBO/HBO)
- Biochemisch laboratoriumingenieur (HBO/WO)
- Biofarmaceutisch onderzoeker (HBO/WO)
- Biofysicus (HBO/WO)
- Bioinformaticus (HBO/WO)
- Biologisch laborant (MBO/HBO)
- Biologisch researchmedewerker (HBO/WO)
- Bioloog (HBO/WO)
- Bioloog (cellulair) (HBO/WO)
- Bioloog (moleculair) (HBO/WO)
- Biomedicus (HBO/WO)
- Biostatisticus (HBO/WO)
- Biotechnicus (HBO/WO)
- Biotechnisch laborant (MBO/HBO)
- Biotechnisch laboratorium medewerker (HBO)
- Biotechnologisch analist (HBO/WO)
- Biotechnoloog (HBO/WO)
- Bodemkundig onderzoeker (HBO/WO)
- Bodemkundige (HBO/WO)
- Bodemkundige cultuurtechniek (HBO/WO)
- Boortechnoloog (HBO/WO)
- Bosbouwkundig onderzoeker (HBO/WO)
- Botanicus (HBO/WO)
- Botanisch analist (MBO/HBO)
- Bouwfysicus (HBO/WO)
- Cartograaf (HBO/WO)
- Chemicus (HBO/WO)
- Chemisch laboratoriumingenieur (HBO/WO)
- Chemisch laboratoriummedewerker (MBO/HBO)
- Chemisch onderzoeker (HBO/WO)
- Chemisch technicus (HBO/WO)
- Chemotechnicus (HBO/WO)
- Communicatiewetenschapper (HBO/WO)
- Cosmeticaonderzoeker (HBO/WO)
- Criminoloog (HBO/WO)
- Cultureel antropoloog (HBO/WO)
- Cytogeneticus (HBO/WO)
- Cytopatholoog (HBO/WO)
- Demograaf (HBO/WO)
- Dierenverzorger (proefdieren) (MBO)
- Dierwetenschapper (HBO/WO)
- Docent antropologie (HBO/WO)
- Docent archeologie (HBO/WO)
- Docent biologische wetenschappen (MBO)
- Docent geologie (HBO/WO)
- Docent Natuurkunde (HBO/WO)
- Docent psychologie (HBO/WO)
- Docent sociologie (HBO/WO)
- Docent wiskunde (HBO/WO)
- Ecoloog (HBO/WO)
- Econometrist (HBO/WO)
- Entomoloog (HBO/WO)
- Epidemioloog (MBO)
- Ertskundige (HBO/WO)
- Etholoog (HBO/WO)
- Etnoloog (HBO/WO)
- Etymoloog (HBO/WO)
- Farmacoloog (HBO/WO)
- Foneticus (HBO/WO)
- Forensisch antropoloog (HBO/WO)
- Forensisch chemicus (HBO/WO)
- Forensisch onderzoeker (HBO/WO)
- Forensisch wetenschapper (HBO/WO)
- Fysioloog (HBO/WO)
- Fysisch geograaf (HBO/WO)
- Fysisch ingenieur (HBO/WO)
- Fysisch oceanograaf (HBO/WO)
- Genealoog (MBO)
- Geneticus (HBO/WO)
- Geo-milieuwetenschapper (HBO/WO)
- Geodeet (HBO/WO)
- Geofysicus (HBO/WO)
- Geofysicus waterwinning (HBO/WO)
- Geograaf (HBO/WO)
- Geologisch ingenieur (HBO/WO)
- Geoloog (HBO/WO)
- Geowetenschapper (HBO/WO)
- GIS expert (HBO/WO)
- GIS Specialist (HBO/WO)
- Grondstoffentechnoloog (HBO/WO)
- Grondwerktuigkundige (MBO/HBO)
- Hematologisch analist (MBO/HBO)
- Histologisch-cytologisch ingenieur (HBO/WO)
- Histoloog (HBO/WO)
- Hoofd analist (laboratorium) (HBO/WO)
- Hoogleraar (HBO/WO)
- Hydrograaf (HBO/WO)
- Hydroloog (HBO/WO)
- Immunoloog (HBO/WO)
- Ingenieur plantenveredeling (HBO/WO)
- Instrumentenmaker (MBO)
- Kernfysicus (HBO/WO)
- Keurmeester van vee, vlees en pluimee (MBO)
- Klimatoloog (HBO/WO)
- Klinisch laborant (HBO/WO)
- Kristallograaf (HBO/WO)
- Kunsthistoricus (HBO/WO)
- Laborant Klinische Neurofysiologie (HBO/WO)
- Laboratorium analist (MBO)
- Laboratorium assistent (MBO)
- Laboratorium medewerker (MBO)
- Laboratoriummedewerker, leidinggevend (HBO/WO)
- Landschapsecoloog (HBO/WO)
- Lector (hbo onderwijs) (HBO/WO)
- Leraar natuurkunde (HBO/WO)
- Leraar scheikunde (HBO/WO)
- Levensmiddelentechnoloog (HBO/WO)
- Levensmiddelentechnoloog research (HBO/WO)
- Lijkschouwer (HBO/WO)
- Literatuuronderzoeker (HBO/WO)
- Luchtverontreinigingsdeskundige (HBO/WO)
- Maritiem Bioloog (HBO/WO)
- Materiaalkundige (HBO/WO)
- Medewerker keuringsdienst van waren (MBO)
- Medisch bioloog (HBO/WO)
- Medisch illustrator (HBO/WO)
- Medisch Laborant (HBO/WO)
- Medisch Microbioloog (HBO/WO)
- Medisch nucleair werker (HBO/WO)
- Medisch wetenschapper (HBO/WO)
- Medisch-microbiologisch ingenieur (HBO/WO)
- Melkproductentechnoloog (HBO/WO)
- Meteoroloog (HBO/WO)
- Microbioloog (HBO/WO)
- Milieudeskundige (HBO/WO)
- Milieukundig researcher (HBO/WO)
- Milieuwetenschapper (HBO/WO)
- Mineraloog (HBO/WO)
- Musicoloog (HBO/WO)
- Nanotechnoloog (MBO)
- Nanowetenschapper (HBO/WO)
- Natuurkundige (HBO/WO)
- Oceanograaf (HBO/WO)
- Ontwikkelingseconoom (HBO/WO)
- Ontwikkelingspsycholoog (HBO/WO)
- Paleograaf (HBO/WO)
- Paleontoloog (HBO/WO)
- Papiertechnoloog (HBO/WO)
- Patholoog (HBO/WO)
- Patholoog anatoom (HBO/WO)
- Petrograaf (HBO/WO)
- Petroloog (HBO/WO)
- Plantenteeltdeskundige (HBO/WO)
- Politicoloog (HBO/WO)
- Politiek wetenschapper
- Proefdierverzorger (MBO)
- Psychologisch medewerker (HBO/WO)
- Psychometricus (HBO/WO)
- Research & Development wetenschapper (HBO/WO)
- Revalidatiewetenschapper (HBO/WO)
- Ruimtevaart fysioloog (MBO)
- Ruimtevaarttechnoloog (MBO)
- Scheikundige (MBO)
- Seismoloog (HBO/WO)
- Selecteur plantenveredelingsbedrijf (MBO/HBO)
- Seroloog (HBO/WO)
- Sociaal psycholoog (HBO/WO)
- Socioloog (HBO/WO)
- Statisticus (HBO/WO)
- Statistisch analist (HBO/WO)
- Statistisch assistent (MBO)
- Statistisch medewerker (MBO/HBO)
- Statistisch onderzoeker (HBO/WO)
- Sterrenkundige (HBO/WO)
- Taalkundige (HBO/WO)
- Technisch-wetenschappelijk analist (HBO/WO)
- Terminoloog (HBO/WO)
- Textiellaborant (MBO/HBO)
- Toxicoloog (HBO/WO)
- Viroloog (HBO/WO)
- Vleeskeuringslaborant (MBO/HBO)
- Voedingsmiddelentechnoloog (HBO/WO)
- Voedingsmiddeltechnoloog (HBO/WO)
- Voedselinspecteur (HBO/WO)
- Vrijetijdswetenschapper (HBO/WO)
- Waarnemer KNMI (MBO/HBO)
- Weerkundige (HBO/WO)
- Wegenbouwlaborant (MBO/HBO)
- Wetenschappelijk medewerker (HBO/WO)
- Wildlife onderzoeksmedewerker (MBO)
- Wiskundige (HBO/WO)
- Wiskundige (toegepaste wiskunde) (HBO/WO)
- Zoölogisch analist (HBO)
- Zoölogisch laborant (MBO)
- Zoöloog (HBO)
Wat voor werk is het?
In wetenschap en onderzoek houd je je bezig met het verzamelen en analyseren van gegevens om hypotheses te testen of nieuwe inzichten te krijgen. Dit kan in laboratoria, veldonderzoek of via computermodellen. Je werkzaamheden zijn vaak gericht op het ontwikkelen van theorieën of het verbeteren van bestaande methodes.
Je werkt veel met meetinstrumenten, software en wetenschappelijke technieken. Bijvoorbeeld een chemisch technicus voert experimenten uit, terwijl een cartograaf geografische data verwerkt tot kaarten. Samenwerken met collega’s is belangrijk, maar je hebt ook zelfstandig taken waarbij je kritisch moet nadenken.
De meeste beroepen in deze sector vragen om een systematische aanpak. Je houdt je aan protocollen en werkt nauwkeurig om betrouwbare resultaten te krijgen. Soms presenteer je je bevindingen aan opdrachtgevers of in rapporten, bijvoorbeeld als medisch-microbiologisch ingenieur.
Wie past hierbij?
Voor deze beroepen is het belangrijk dat je een onderzoekende en analytische persoonlijkheid hebt. Je bent nieuwsgierig en wilt begrijpen hoe dingen werken. Daarnaast ben je nauwkeurig en geduldig, omdat onderzoek vaak tijd kost en herhaling vraagt.
Je vindt het leuk om problemen op te lossen en bent bereid om door te zetten als de resultaten niet meteen duidelijk zijn. Ook zelfstandig werken past goed bij deze functies, maar je kunt ook goed samenwerken in een team van specialisten.
Opleiding en route
De meeste beroepen in wetenschap en onderzoek vragen een hbo- of wo-opleiding. Een hbo-opleiding is praktijkgericht en duurt meestal vier jaar. Hiermee kun je bijvoorbeeld biomedicus of chemisch technicus worden.
Een wo-opleiding is meer theoretisch en duurt meestal drie tot vier jaar, met mogelijkheden voor een masteropleiding. Met een wo-diploma kun je bijvoorbeeld hoogleraar, geoloog of nanowetenschapper worden. Er zijn ook enkele mbo-beroepen, zoals laboratorium medewerker of analytisch chemisch laborant. Mbo-opleidingen zijn korter en meer gericht op praktische vaardigheden.
Salaris
Het typische salaris in deze sector ligt rond de €4.000 bruto per maand. Beginnende onderzoekers of laboranten starten vaak rond de €2.400, terwijl ervaren specialisten en leidinggevenden kunnen doorgroeien tot ongeveer €5.200.
De salarissen hangen af van je opleiding, ervaring en de werkgever. Bijvoorbeeld een biochemisch laboratorium medewerker op mbo- of hbo-niveau verdient tussen €2.600 en €4.200, terwijl een aardewetenschapper met hbo- of wo-opleiding tussen €3.200 en €5.200 verdient.
Tips bij het kiezen
- Kies een opleiding die goed aansluit bij het specifieke onderzoeksgebied dat je interessant vindt.
- Doe praktijkervaring op via stages of onderzoeksprojecten om je kansen op een baan te vergroten.
- Ontwikkel je analytische vaardigheden en leer werken met relevante software en meetinstrumenten.
- Wees geduldig en nauwkeurig; onderzoek vraagt vaak om herhaling en aandacht voor detail.
- Blijf op de hoogte van nieuwe ontwikkelingen binnen jouw vakgebied door vakliteratuur en cursussen te volgen.
Twijfel je tussen twee beroepen?
Bekijk ook
- Mbo-beroepen in wetenschap en onderzoek (33)
- Hbo-beroepen in wetenschap en onderzoek (184)
- Wo-beroepen in wetenschap en onderzoek (168)
- Beroepen met natuur, dieren en milieu (132)
- Beroepen in de zorg (273)
- Beroepen in de techniek (407)
- Beroepen in het onderwijs (114)
- Beroepen in sociaal werk en welzijn (89)
- Beroepen bij de overheid (80)
- Beroepen in de ICT (86)
Veelgestelde vragen
Welke opleidingsniveaus zijn er voor beroepen in wetenschap en onderzoek?
De meeste beroepen vragen een hbo- of wo-opleiding. Er zijn ook enkele mbo-beroepen. Hbo is praktijkgericht en duurt ongeveer vier jaar, wo is meer theoretisch en duurt drie tot vier jaar.
Wat voor persoonlijkheid past bij deze beroepen?
Je bent vooral onderzoekend, nieuwsgierig en analytisch. Nauwkeurigheid en doorzettingsvermogen zijn belangrijk, evenals het vermogen om zelfstandig en in teamverband te werken.
Wat verdien je gemiddeld in deze sector?
Het typische salaris ligt rond de €4.000 bruto per maand. Beginnende functies starten rond €2.400, terwijl ervaren specialisten tot ongeveer €5.200 kunnen verdienen.
Welke beroepen zijn voorbeelden binnen deze sector?
Voorbeelden zijn biomedicus, geoloog, analytisch chemisch laborant, chemisch technicus en hoogleraar. Deze beroepen vragen vaak een hbo- of wo-opleiding.
Hoe ziet het werk eruit in wetenschap en onderzoek?
Je verzamelt en analyseert gegevens, voert experimenten uit en ontwikkelt nieuwe inzichten. Het werk vraagt om nauwkeurigheid, systematiek en soms samenwerking met collega’s.